به گزارش پایگاه اطلاع رسانی کمیته امداد، صدای بافتن سبدها شاید در نگاه نخست تنها یادآور یک هنر سنتی باشد، اما پشت هر سبد و زنبیل دستبافت، ساعتها کار و دقت نهفته است؛ هنری که هنوز بخش قابل توجهی از آن به دست زنان هنرمند روستاها انجام میشود و برای ادامه حیات، به بازار و حمایت نیاز دارد.
محمدرضا سعادتی سالهاست با همین نگاه فعالیت میکند. کسبوکاری که ابتدا با خرید و عرضه سبدهای دستبافت آغاز شد، بهتدریج او را با شیوه بافت این محصولات آشنا کرد و امروز خودش و اعضای خانوادهاش نیز بخشی از این هنر را انجام میدهند.
سعادتی محصولات خود را از هنرمندان، بهویژه بافندگان شمال کشور و لاهیجان، تهیه میکند و در بازارهای مختلف مشهد و دیگر شهرهای خراسان رضوی عرضه میکند؛ فعالیتی که علاوه بر تأمین درآمد برای خودش، به گفته او، راهی برای حمایت از زنان بافنده و سرپرستان خانواری است که امکان حضور مستقیم در بازار را ندارند.
از کار آزاد تا ورود به دنیای صنایعدستی
او درباره آغاز فعالیتش میگوید: قبلاً کارم آزاد بود. از طریق خواهر همسرم که با این هنر آشنا بودند، با صنایعدستی و بافت سبد و زنبیل آشنا شدم و تصمیم گرفتیم این محصولات را به مشهد بیاوریم.
سعادتی ادامه میدهد: آن زمان در مشهد کمتر کسی این کار را انجام میداد. کار سختی بود، اما شروع کردیم به آوردن محصولات و توزیع و فروش آنها. بعد خودمان هم کمکم بافتن را یاد گرفتیم تا بتوانیم بخشی از تولید را خودمان انجام دهیم.
به گفته او، فعالیتش حدود ۱۲ تا ۱۳ سال است که در حوزه صنایعدستی ادامه دارد و در سالهای ابتدایی، کار را با تعداد محدودی سبد آغاز کرده است.
او میگوید: یادم هست اوایل حدود ۳۰۰ تا ۴۰۰ سبد داشتیم و با همان شروع کردیم. بعد کمکم کار توسعه پیدا کرد.
تسهیلات کمیته امداد؛ سرمایهای برای ادامه مسیر
سعادتی یکی از نقاط مهم مسیر کاری خود را دریافت تسهیلات از کمیته امداد میداند و میگوید: حدود سه تا چهار سال قبل، تسهیلاتی به مبلغ ۱۵۰ میلیون تومان دریافت کردم.
او میگوید: کمیته امداد در آن مقطع از ما حمایت کرد و این تسهیلات را گرفتیم و هنوز هم اقساط آن را پرداخت میکنیم. البته روند دریافت وام خیلی طولانی بود؛ از زمانی که ثبتنام کردم تا زمانی که پول به حسابم آمد، تقریباً یک سال طول کشید و مراحل اداری و بانکی زیادی داشت.
این کارآفرین مشهدی معتقد است: استمرار حمایتهای مالی میتواند به فعالان این حوزه کمک کند تا مواد اولیه بیشتری تهیه کنند و دامنه فعالیت خود را گسترش دهند.
وقتی یک هنر سنتی، بازار پرهزینهای دارد
او توضیح میدهد: این محصولات مصرفی نیستند. ممکن است یک نفر یک سبد بخرد و تا یکی دو سال دوباره برای خرید آن مراجعه نکند. بنابراین نمیشود فقط به یک مغازه ثابت وابسته بود.
سعادتی ادامه میدهد: ما مجبوریم محصولات را در بازارهای مختلف، نمایشگاهها، روزبازارها و شببازارها عرضه کنیم. شهرداری هم در بعضی برنامهها و نمایشگاهها غرفه در اختیارمان میگذارد و مسئولان هم هر جا برنامهای مرتبط با صنایعدستی باشد، اطلاع میدهند و دعوت میکنند.
او در کنار بازارهای مشهد، محصولات خود را در شهرهایی مانند نیشابور، تربتحیدریه و فریمان و همچنین برخی شهرهای خراسان جنوبی عرضه کرده و تصاویر و اطلاعات مربوط به نمایشگاهها و بازارهای فروش را در کانال خود نیز منتشر میکند.
حمایت از زنان بافنده؛ اشتغالی که در خانه شکل میگیرد
بخش مهمی از فعالیت سعادتی به ارتباط با بافندگان زن در شمال کشور برمیگردد؛ زنانی که بسیاری از آنها در خانه و روستاهای خود محصولات را میبافند و از طریق فروش آنها درآمد کسب میکنند.
او میگوید: این خانمها روزی بیشتر از دو یا سه سبد نمیتوانند ببافند. کار بسیار سختی است و برای بافنده سود زیادی ندارد. ممکن است یک نفر ساعتها بنشیند و در نهایت درآمد چندانی نداشته باشد.
به گفته سعادتی، برخی از این بافندگان از زنان سرپرست خانوار یا افرادی هستند که امکان حضور در بازار و فروش مستقیم محصولات خود را ندارند.
او ادامه میدهد: ما سعی میکنیم با خرید از آنها و آوردن محصولات به مشهد، حمایتی از این افراد داشته باشیم. اگر کسی نباشد که محصولاتشان را خریداری و به بازار عرضه کند، ممکن است این افراد هم بهدلیل نبود صرفه اقتصادی، این کار را کنار بگذارند.
سعادتی معتقد است: حمایت از صنایعدستی تنها حمایت از یک فروشنده یا تولیدکننده نیست، بلکه زنجیرهای از افراد را تحت تأثیر قرار میدهد؛ از بافندهای که در روستا فعالیت میکند تا کسی که محصول را به بازار میرساند.
اشتغال خانوادگی؛ بدون کارگاه و سرمایه بزرگ
او درباره اشتغال ایجادشده در این زمینه میگوید: خودمان و خانوادهمان هستیم و دو سه نفر این کار را یاد گرفتهایم، اما کارگاه نداریم. برای راهاندازی یک کارگاه و جذب چند نفر نیروی کار، سرمایه زیادی لازم است.
او تأکید میکند: اگر سرمایه داشته باشیم، میتوانیم کارگاه بزنیم، افراد بیشتری آموزش بدهیم و برای آنها اشتغال ایجاد کنیم، اما فعلاً شرایط مالی اجازه چنین کاری را نمیدهد.
به گفته سعادتی، دشواری کار با دست، زمانبر بودن تولید و پایین بودن سود باعث شده است افراد زیادی حاضر نباشند بهصورت تماموقت وارد این حرفه شوند.
فروش در بازارهای مختلف به جای مغازه ثابت
سعادتی درباره شیوه فروش محصولاتش نیز توضیح میدهد: ما بیشتر در نمایشگاهها، بازارهای روز و شب و برنامههایی که در شهرهای مختلف برگزار میشود، شرکت میکنیم. در مشهد هم در بازارهای مختلف حضور داریم.
او همچنین از فعالیت مجازی برای معرفی محصولات خبر میدهد و میگوید: کانال داریم و محصولات و عکس کارهایمان را در آن قرار میدهیم. اعضای زیادی هم داریم و حتی همکاران و بعضی افراد مرتبط با کمیته امداد هم در آن عضو هستند.
این کارآفرین مشهدی معتقد است: برای فروش صنایعدستی، حضور در بازارهای مختلف اهمیت زیادی دارد؛ چراکه ماهیت این محصولات با کالاهای مصرفی متفاوت است.
او میگوید: خیلی دوست داشتم محصولات را به افغانستان یا عراق صادر کنیم و حتی برای این موضوع پیگیریهایی هم داشتم، اما هنوز موفق نشدهام. اگر این محصولات بتوانند وارد بازارهای خارجی شوند، میتواند اتفاق خوبی برای این حوزه باشد.
او تأکید میکند: صادرات نیازمند سرمایه، برنامهریزی و فراهم شدن زیرساختهای لازم است.
کارآفرینی با عشق و پشتکار
او میگوید: اگر کسی میخواهد کاری را شروع کند، نباید با یک شکست یا سود کم ناامید شود. ممکن است یک بار اشتباه کند یا سود نداشته باشد، اما باید راه درست را پیدا کند و ادامه بدهد.
سعادتی ادامه میدهد: مهم است که آدم کارش را دوست داشته باشد. اگر علاقه نداشته باشی، خیلی زود کار را رها میکنی.
او مهمترین ویژگی خودش در مسیر کارآفرینی را نیز پشتکار و توکل به خدا» عنوان میکند و میگوید: «پشتکار داشته باش و توکل کن. وقتی حرکت کنی و کارت را انجام بدهی، نتیجهاش را هم میبینی.
سعادتی در پایان از حمایتهای انجامشده توسط کمیته امداد و مسئولان تشکر میکند و میگوید: تا جایی که دستشان باز باشد، کمک میکنند. مسئولان نشستهاند که مردم را راه بیندازند و کمکی به آنها بکنند. امیدوارم این حمایتها ادامه پیدا کند تا افراد بیشتری بتوانند برای خودشان کاری درست کنند.
نظر شما